Οραματιζόμαστε και σχεδιάζουμε συμμετοχικά 3 πόλεις της Ελλάδας

Καθώς οι ελληνικές πόλεις αντιμετωπίζουν αυξανόμενες αστικές πιέσεις - όπως η περιορισμένη διαθεσιμότητα γης και οι στρατηγικές ανάπτυξης με επίκεντρο τον τουρισμό που συχνά παραβλέπουν τις ανάγκες των τοπικών κοινοτήτων -  ο καινοτόμος και συμπεριληπτικός αστικός σχεδιασμός καθίσταται πιο αναγκαίος από ποτέ.

Ο ρόλος μας στο πρόγραμμα

Σε συνεργασία με το αρχιτεκτονικό γραφείο Superwien και με χρηματοδότηση από την Παγκόσμια Τράπεζα, η URBANA υποστήριξε ένα μετασχηματιστικό πρόγραμμα συμμετοχικού σχεδιασμού σε τρεις ελληνικές πόλεις: την Καλαμάτα, την Καβάλα και το Ηράκλειο Κρήτης. Η URBANA διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στη διευκόλυνση της τοπικής συμμετοχής και στη διασφάλιση της ενσωμάτωσης των απόψεων της κοινότητας στη διαδικασία σχεδιασμού.

Κατά τη διάρκεια του προγράμματος, η URBANA συνέβαλε ουσιαστικά στη συμμετοχική διαδικασία μέσω των εξής:

• Υποστήριξη συμμετοχικών εργαστηρίων και στις τρεις πόλεις, ενεργοποιώντας κατοίκους και τοπικούς φορείς στη συν-διαμόρφωση αστικών λύσεων.
• Χαρτογράφηση έμφυλων αστικών προκλήσεων, ώστε η διαδικασία σχεδιασμού να ανταποκρίνεται στις ανάγκες όλων των μελών της κοινότητας, συμπεριλαμβανομένων ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.
• Διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ τοπικών αρχών και φορέων, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και κατοίκων, με στόχο τα αναπτυξιακά σχέδια να αντικατοπτρίζουν τις τοπικές προτεραιότητες.

Οι παραπάνω ενέργειες έθεσαν τις βάσεις για την εκπόνηση Σχεδίων Δράσης σε επίπεδο γειτονιάς, με έμφαση σε λύσεις βασισμένες στη φύση (nature-based solutions) και σε αναπτυξιακές παρεμβάσεις με οδηγό την ίδια την κοινότητα.

Κύρια αποτελέσματα και αντίκτυπος

Μέσα σε διάστημα 9 μηνών, το πρόγραμμα οδήγησε σε απτά αποτελέσματα σε κάθε πόλη:

• Καβάλα: Συνεργαστήκαμε με τις τοπικές αρχές, γυναικείους συλλόγους και ομάδες ατόμων με αναπηρία για τον επαναπροσδιορισμό της παράκτιας περιοχής του Περιγιαλίου. Στόχος μας ήταν η ανάδειξή της σε μια πολυλειτουργική, πιο συμπεριληπτική και ανταποκρινόμενη στις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας περιοχή.
• Ηράκλειο (Κρήτη): Στη γειτονιά της Αγίας Τριάδας, συντονίσαμε μια διαδικασία συν-δημιουργίας με τη συμμετοχή κατοίκων, στελεχών του Δήμου, της κοινότητας ηλικιωμένων και γυναικών επιχειρηματιών. Μαζί εμπλουτίσαμε τα αναπτυξιακά σχέδια της πόλης με τοπική γνώση, βιώματα και προσωπικές ιστορίες.
• Καλαμάτα: Η ομάδα μας συνεργάστηκε με στελέχη του Δήμου, επαγγελματίες της περιοχής και μαθήτ(ρι)ες για τον επανασχεδιασμό του παραλιακού μετώπου. Μέσα από συμμετοχικά εργαστήρια και επιτόπιες επισκέψεις, συλλέξαμε πολύτιμες απόψεις από νέα άτομα αλλά και την ευρύτερη κοινότητα, που αξιοποιήθηκαν για τον ανασχεδιασμό της περιοχής.

Η προσέγγισή μας στον αστικό σχεδιασμό

Το πρόγραμμα αυτό αποτυπώνει τη συνολική μας φιλοσοφία για έναν συμπεριληπτικό και συμμετοχικό αστικό σχεδιασμό. Πιστεύουμε ότι η βιώσιμη αστική ανάπτυξη μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν οι ανάγκες και οι προσδοκίες των τοπικών κοινοτήτων βρίσκονται στον πυρήνα της διαδικασίας σχεδιασμού.

Βασικά στοιχεία της προσέγγισής μας:

• Συμπερίληψη: Ενεργή συμμετοχή διαφορετικών κοινωνικών ομάδων (γυναίκες, άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, έφηβες/οι κ.ά.) στις διαδικασίες σχεδιασμού.
• Συνεργασία: Στενή συνεργασία με τοπικές αρχές, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και άλλους εμπλεκόμενους φορείς, για τη διαμόρφωση λύσεων προσαρμοσμένων στο τοπικό πλαίσιο και με δυνατότητα κλιμάκωσης.
• Βιωσιμότητα: Ενσωμάτωση λύσεων βασισμένων στη φύση και προώθηση παρεμβάσεων που ενισχύουν τη μακροπρόθεσμη περιβαλλοντική, κοινωνική και οικονομική ανθεκτικότητα.

Κοιτάζοντας μπροστά: Η δέσμευσή μας για βιώσιμη αστική ανάπτυξη

Η επιτυχία της συνεργασίας μας με το Superwien και την Παγκόσμια Τράπεζα ενίσχυσε περαιτέρω τη δέσμευσή μας για μια βιώσιμη και συμπεριληπτική αστική ανάπτυξη. Παραμένουμε προσηλωμένες στον επανασχεδιασμό πόλεων που θέτουν στο επίκεντρο τον άνθρωπο, δημιουργώντας περιβάλλοντα όπου οι κοινότητες μπορούν να ευημερούν.