Αθήνα, πόλη για όλες τις ηλικίες

Στο πλαίσιο των Συμμετοχικών Εργαστηρίων που υλοποιεί η URBANA, είχαμε την ευκαιρία να δουλέψουμε μαζί με μία ακόμη ομάδα που παραδοσιακά συμμετείχε λιγότερο στον αστικό σχεδιασμό και στη λήψη αποφάσεων. Συγκεκριμένα, με το πρόγραμμα «Αθήνα: Πόλη για όλες τις ηλικίες», χαρτογραφήσαμε βιωματικά τις γειτονιές της Κυψέλης μαζί με άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, μέλη της Λέσχης Φιλίας Κυψέλης, Κίου!

Ο κύριος Απόστολος είναι 80 χρονών και μένει στην Άνω Κυψέλη. Κάθε πρωί κατεβαίνει την απότομη κατηφόρα της οδού Καυκάσου για να πάει στη Λέσχη Φιλίας της γειτονιάς του και να συναντήσει τους φίλους του. Τo απόγευμα όμως για να επιστρέψει στο σπίτι πρέπει να την ξανανέβει, αλλά ως ανηφόρα αυτή τη φορά. Τον ίδιο δρόμο ανέβαινε μία μέρα πριν από 4 χρόνια και η γυναίκα του, η κυρία Ματίνα, επιστρέφοντας φορτωμένη με τα ψώνια της. Όταν έφτασε σπίτι, είπε στον άντρα της:

Τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας αποτελούν την πιο περιθωριοποιημένη ηλικιακή ομάδα στον δημόσιο χώρο της πόλης. Σύμφωνα με έρευνες, τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν είναι η υψηλή ταχύτητα των αυτοκινήτων, ο μικρός χρόνος διάρκειας των φωτεινών σηματοδοτών, η έλλειψη διαβάσεων πεζών και πρασίνου, καθώς και χώρων ανάπαυλας. Μάλιστα, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ (2020), το 50,0% νεκρών πεζών σε οδικά τροχαία ατυχήματα παρατηρείται στις/στους 65 ετών και άνω. Όλα τα παραπάνω επηρεάζουν και την ψυχική υγεία των ηλικιωμένων καθώς δεν νιώθουν άνετα και ασφαλείς να κινούνται αυτόνομα στην πόλη, περιορίζονται στο σπίτι και σταδιακά αποκόπτονται από τα κοινά.

Στόχοι της δράσης «Αθήνα: Πόλη για όλες τις ηλικίες» είναι η καταγραφή των βιωμάτων, αναγκών και επιθυμιών των ατόμων μεγαλύτερης ηλικίας στο δημόσιο χώρο της πόλης και η ανάπτυξη προτάσεων από τις/τους ίδιες/-ους για μία πόλη φιλική για όλες τις ηλικίες.

Κατά τη διάρκεια της δράσης:

• Προσαρμόσαμε/αναπτύξαμε μεθοδολογία συμμετοχικής χαρτογράφησης για τις ανάγκες ατόμων μεγαλύτερης ηλικίας. Η μεθοδολογία περιλαμβάνει την καταγραφή των προβλημάτων μέσα από την υλοποίηση διερευνητικών περιπάτων χαρτογράφησης, μία καινοτόμο μέθοδο συμμετοχικής έρευνας, όπου οι συμμετέχουσες/οντες παίρνουν το ρόλο ερευνητών/τριών.
• Υλοποιήσαμε έναν κύκλο 6 βιωματικών εργαστηρίων με άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, μέλη της Λέσχης Φιλίας Κυψέλης (Κίου).
• Δημιουργήσαμε έναν συλλογικό χάρτη με τα προβλήματα που αναδείχθηκαν από τις/τους συμμετέχουσες/οντες για τις γειτονιές της Κυψέλης, αλλά και προτάσεις/στρατηγικές επίλυσής τους.
• Συγγράψαμε έναν Οδηγό με τη μεθοδολογία που ακολουθήσαμε και τα συμπεράσματα που προέκυψαν κατά την πιλοτική εφαρμογή του προγράμματος και τον παρουσιάσαμε στην τελική εκδήλωση της δράσης.

Με την τελική μας εκδήλωση στον χώρο της Λέσχης Φιλίας Κυψέλης, έκλεισε ο κύκλος της πιλοτικής εφαρμογής της δράσης «Αθήνα: Πόλη για όλες τις ηλικίες». Παρουσιάσαμε τα αποτελέσματα του προγράμματος, ανταλλάξαμε απόψεις και συζητήσαμε για το πώς μπορούν οι ανάγκες των ατόμων μεγαλύτερης ηλικίας να ληφθούν υπόψη κατά τον (ανα)σχεδιασμό της πόλης.

→ Κατεβάστε τον οδηγό «Αθήνα: Πόλη για όλες τις ηλικίες» (στα ελληνικά) εδώ.